พญาช้างงวงแก้ว

พญาช้างงวงแก้ว

ในยุคพุทธกาล ณ แคว้นมคธ อันอุดมสมบูรณ์ไปด้วยป่าไม้เขียวขจีและธารน้ำใสราวกระจก มีพญาช้างเผือกเชือกหนึ่งนามว่า 'งวงแก้ว' เป็นที่เลื่องลือถึงความสง่างาม งวงของมันมิใช่ช้างธรรมดา แต่เปล่งประกายระยิบระยับราวกับอัญมณีสีขาวบริสุทธิ์ เมื่อยามต้องแสงตะวัน มันสูงใหญ่ สง่างาม ผิวสีน้ำผึ้งเปล่งปลั่ง ดวงตาสีอำพันทอประกายแห่งปัญญาและความเมตตา พญาช้างงวงแก้วเป็นที่รักและเคารพของเหล่าบริวารช้างทั้งหลาย มันนำพาฝูงช้างไปสู่แหล่งอาหารอันสมบูรณ์ หลีกเลี่ยงภัยอันตราย และตัดสินข้อพิพาทด้วยความยุติธรรมอย่างสม่ำเสมอ

วันหนึ่ง ข่าวลือเรื่องพญาช้างงวงแก้วแผ่กระจายไปถึงราชสำนักของพระเจ้ามหาปาล ผู้ทรงกระหายในอำนาจและทรัพย์สมบัติ พระองค์ทรงสนพระทัยในงวงแก้วของพญาช้างอย่างยิ่ง จึงมีรับสั่งให้เหล่านายพรานออกตามล่า นำพญาช้างมาถวายให้ได้ แม้จะทรงทราบดีว่าพญาช้างนั้นทรงฤทธิ์เพียงใด แต่ความโลภก็บดบังพระเนตรให้มองไม่เห็นถึงอันตราย

เหล่าพรานหลวงออกเดินทางสู่ป่าใหญ่ด้วยความหวังว่าจะได้รับบำเหน็จรางวัลอันงาม เมื่อพบร่องรอยของพญาช้างงวงแก้ว พวกมันก็รู้สึกหวั่นเกรง แต่ก็ถูกความโลภและความกลัวอำนาจของพระราชาบีบคั้นให้ต้องดำเนินการต่อไป พวกมันวางแผนการอันแยบยล ล่อพญาช้างเข้าไปติดกับดักที่เตรียมไว้ โดยใช้เครื่องหอมล่อลวงและเสียงเพลงขับกล่อมที่ซ่อนเร้นพิษสง

เมื่อพญาช้างงวงแก้วได้กลิ่นหอมหวานและได้ยินเสียงเพลงอันไพเราะที่ลอยมาจากโพรงไม้ มันรู้สึกถึงความผิดปกติบางอย่าง ดวงตาคู่โตของมันเบิกกว้างด้วยความสงสัย แต่ด้วยความที่ไม่เคยพบเจอสิ่งผิดปกติเช่นนี้มาก่อน มันจึงค่อยๆ ย่างเท้าเข้าไปใกล้ “เสียงเพลงนี้ไพเราะยิ่งนัก” พญาช้างคิดในใจ “แต่เหตุใดจึงมีกลิ่นแปลกประหลาดผสมอยู่ด้วย”

ทันใดนั้นเอง กับดักที่ซ่อนอยู่ก็ทำงาน เหล่าพรานหลวงกระโจนออกมาจากที่ซ่อนพร้อมอาวุธครบมือ พญาช้างงวงแก้วตกใจสุดขีด แต่มันก็ไม่ยอมจำนนโดยง่าย มันใช้พละกำลังทั้งหมดเหวี่ยงงวงแก้วอันทรงพลังเข้าต่อสู้ แต่เหล่าพรานหลวงก็มีจำนวนมากและมีอาวุธที่ซ่อนเร้นพิษร้าย กลิ่นหอมที่ลอยมานั้น แท้จริงแล้วคือยาพิษที่ทำให้ช้างอ่อนแรง

เมื่อรู้สึกถึงพิษร้ายที่แล่นเข้าสู่ร่าง พญาช้างงวงแก้วก็รู้ตัวว่ากำลังจะสิ้นใจ แต่มันกลับไม่รู้สึกโกรธแค้น กลับรู้สึกสงสารเหล่าพรานหลวงที่ต้องตกเป็นเครื่องมือของความโลภ “พวกเจ้าทำไปเพราะความจำเป็นหรือเพราะความละโมบ” พญาช้างถามด้วยเสียงอันอ่อนแรง “พวกเราทำไปเพราะพระบัญชาของพระราชา และเพื่อความอยู่รอดของเราพะยะค่ะ” พรานหลวงคนหนึ่งตอบเสียงสั่น

ก่อนสิ้นลม พญาช้างงวงแก้วได้ใช้ความพยายามเฮือกสุดท้าย ยกงวงแก้วอันงดงามขึ้นชี้ไปยังพระราชวัง แล้วกล่าวว่า “ขอความเมตตาจงบังเกิดแก่พระราชา ผู้ทรงปรารถนาในสิ่งที่ไม่ใช่ของตน” และแล้ว พญาช้างงวงแก้วก็สิ้นลมหายใจลง

เมื่อข่าวการตายของพญาช้างงวงแก้วไปถึงพระเจ้ามหาปาล พระองค์ทรงดีพระทัยในตอนแรก แต่เมื่อเห็นงวงแก้วที่ถูกตัดมาถวายกลับไร้ซึ่งประกายอันงดงาม กลับกลายเป็นเพียงงาช้างธรรมดา พระองค์ก็เริ่มรู้สึกผิดและเสียใจ

ในวันต่อมา ขณะที่พระองค์ทรงเสด็จประพาสป่า ก็ทรงพบกับซากของพญาช้างงวงแก้ว ภาพนั้นทำให้พระองค์ทรงตระหนักถึงบาปกรรมที่ทรงก่อขึ้นอย่างแท้จริง พระองค์ทรงร่ำไห้และสั่งให้จัดพิธีศพอย่างสมเกียรติแก่พญาช้าง

นับแต่นั้นมา พระเจ้ามหาปาลก็ทรงเลิกการล่าสัตว์ และหันมาปกครองแว่นแคว้นด้วยทศพิธราชธรรม ทำให้แคว้นมคธสงบร่มเย็นและเจริญรุ่งเรือง